Bez Pługa / Archiwum

Spis treści numeru 1/2016

We współpracy z naturą | 4

Nowoczesne rolnictwo nie zawsze musi się kojarzyć tylko z używaniem środków chemicznych. Odwiedziliśmy ponad 400-hektare gospodarstwo, działające w zgodzie z naturą i poszanowaniem jej praw. Czy na takim areale można w minimalnym stopniu korzystać z „dobrodziejstw” współczesnego przemysłu chemicznego? Czy jest możliwa współpraca, a nie walka z naturą? Okazuje się, że tak. 

Nawożenie wgłębne w uprawie bezorkowej | 10

W klasycznej uprawie bezorkowej stosowanie nawozów mineralnych jest z reguły takie samo jak w uprawie płużnej i wykonuje się je całopowierzchniowo. To dobre rozwiązanie w przypadku mobilnych pierwiastków, które w takim systemie uprawy nie gromadzą się w wierzchnich warstwach gleby. 

Przegląd maszyn do nawożenia wgłębnego | 12

Jednym z zabiegów stosowanych w bezorkowych systemach uprawy jest nawożenie wgłębne. To metoda nawożenia, zgodnie z którą nawóz umieszczany jest w jednej linii pod nasionami lub z boku rzędu nasion, bezpośrednio w glebie.

Innowacyjna technologia uprawy kukurydzy | 17

Uprawa kukurydzy w Polsce ma stosunkowo niedługą historię, ale w ostatnich latach areał tej rośliny znacznie się powiększył. W 2012 r. produkcja ziarna kukurydzy sięgała prawie 4 mln ton, a w 2015 – już 4,5 mln ton, co czyni ją jednym z najpopularniejszych zbóż w kraju. Konkurencja na rynku wymusza poszukiwanie nowych, tańszych metod pozyskiwania kukurydzy. Nakłady na produkcję można zmniejszyć, ograniczając liczbę kosztownych zabiegów uprawy roli, a przede wszystkim rezygnując z uprawy płużnej. 

Zapomniane uprawy | 20

Postęp w hodowli roślin spowodował zaniechanie lub nawet zapomnienie uprawy starych odmian, które giną bezpowrotnie, a na ich miejsce wchodzą nowe, „zdrowsze, wydajniejsze, lepsze”. Dawny smak owoców czy zapach pieczonego wiejskiego chleba z mąki wydaje się coraz bardziej odległy – pozostają tylko wspomnienia z dzieciństwa. Ginie też „naturalność” genotypów wytworzonych w ciągu wielu lat uprawy przez rolnika, a przede wszystkim przez przyrodę. Zaczyna panować wszechobecna „erozja genetyczna”, której musimy stawić czoła.

Zaczepianie siewniki do siewu uproszczonego | 24

Propozycją francuskiej firmy Kuhn dla rolników uprawiających zboża i rzepak w systemie uproszczonym są uniwersalne siewniki Espro 3000 i Espro 6000R. To nowe konstrukcje, stworzone całkowicie od podstaw. 

Nabudowywane siewniki Poettingera | 26

Firma Pöttinger jest znanym producentem maszyn stosowanych w technologii uproszczonej. Do aplikacji nasion w glebę przygotowaną bez użycia pługa, austriacki producent oferuje pięć serii siewników. Wśród nich są dostępne nabudowywane siewniki mechaniczne Vitasem oraz pneumatyczne Aerosem. 

Międzyplony są niezbędne | 28

Gleba pokryta, przerośnięta korzeniami roślinnymi wygląda zazwyczaj lepiej niż ta, mająca odsłoniętą powierzchnię. Dla zachowania prawidłowej struktury gleby ważne jest stosowanie możliwie krótkich przerw w okresach wegetacyjnych między występującymi po sobie roślinami uprawnymi. Dobrym rozwiązaniem jest zatem uprawa międzyplonów. 

Rzepak w siewie punktowym | 30

Rzepak ozimy jest popularnym i dochodowym gatunkiem roślin uprawnych, a jednocześnie rośliną, której agrotechnika zmienia się bardzo dynamicznie w ostatnich latach. Panuje opinia, że potencjał produkcyjny tej rośliny może wynosić nawet 12 t/ha, stąd też powstają coraz nowocześniejsze technologie jej produkcji. Jeszcze kilka lat temu wysiew 6 kg/ha uznawany był za standard. Obecnie uważa się, że szczególnie przy odmianach hybrydowych oraz przy silnie rosnących odmianach populacyjnych optymalny jest wysiew około 2 kg/ha, zapewniający obsadę 45 roślin na m2.

Uprawa bezpłużna sprzyja dżdżownicom | 32

Każdy, kto przeszedł już na uprawę bezorkową, zdaje sobie sprawę, jak ważną rolę odgrywają dżdżownice na jego polu. Ze względu na biologię tych zwierząt dokładne zbadanie ich populacji jest zadaniem dość trudnym, dlatego rzadko przez rolników wykonywanym. Każda uprawa mechaniczna zakłóca dobrostan dżdżownic, co potwierdzają wyniki przeprowadzonych badań.

Ukwiecone pasy atrakcyjne dla pszczół | 35

Od wielu lat wśród licznych przyczyn tzw. zwiększonej śmiertelności rodzin pszczelich, wymienia się problemy z niedoborem pyłku i nektaru na obszarach rolniczych. Wydaje się, że wyraźnie korzystniejsze dla owadów jest zaopatrywanie się w pokarm na terenach miejskich. Panuje opinia, że zmniejszenie liczebności pszczelich kolonii związane jest także z ich podatnością na różne choroby, co prowadzi do wymierania całych rodzin w okresie zimowym.

Rolnictwo niskoemisyjne w Polsce i na świecie | 37

Problem zmian klimatu jest zagadnieniem budzącym bardzo duże emocje. Od kilkunastu lat to temat szeroko dyskutowany zarówno przez naukowców, jak i polityków na całym świecie. Przyczyną tak dużego zainteresowania zmianami klimatu są obserwowane w ostatnich latach anomalie, które przejawiają się wzrostem średniej rocznej temperatury powietrza w wielu rejonach świata, a także nasileniem się ekstremalnych zjawisk pogodowych takich jak susze, powodzie czy huragany.

Alleopatia w zwalczaniu chwastów | 43

Nadmierna chemizacja środowiska rolniczego oraz wzrost zapotrzebowania na artykuły ekologiczne przyczyniły się w ostatnim czasie do zwiększonego wykorzystania naturalnych preparatów roślinnych do ochrony plantacji przed agrofagami. Prowadzone są między innymi liczne badania mające na celu praktyczne zastosowanie zjawiska allelopatii do regulacji zachwaszczenia w uprawach rolniczych. 

Koniec z myszami | 46

W niektórych regionach szkody wyrządzane przez myszy są naprawdę duże. Gryzonie niszczą efekty pracy i potrafią przysporzyć rolnikowi wielu problemów. W niniejszym artykule podpowiadamy, jak pozbyć się niechcianych gości z naszego gospodarstwa oraz pomagamy dobrać odpowiednią strategię ich zwalczania.

Głęboka aplikacja gnojowicy | 50

W „Bez Pługa” było już sporo artykułów na temat gnojowicy i jej zastosowania w nawożeniu roślin. Jednym z warunków dobrego wykorzystania zawartych w niej składników pokarmowych jest aplikacja pod powierzchnię gleby. Wówczas straty azotu są najmniejsze i nie ma spływu powierzchniowego, który zanieczyszcza cieki wodne.